CZĘŚĆ 4
Połączenie z Krystyną przyszło minutę później. Nie odebrałam.
Wysłała drugą wiadomość.
„Nie ufaj Artiomowi. Oryginał jest przy mnie. Jeśli nie przyjedziesz, rano będzie za późno”.
Za oknem padał ciężki deszcz, a światła samochodów rozmazywały się na szybie. Jan usiadł przy stole, oddychając z trudem. Elżbieta trzymała go za rękę.
Artiom stał przy lodówce.
Nie błagał. Jeszcze nie.
— To pułapka — powiedział.
— Skąd wiesz?
— Krystyna chce pieniędzy.
— A ty skąd wiesz, że ma oryginał?
Jego twarz zmieniła kolor.
— Bo… bo mówiła mi o dokumentach.
— Kiedy?
Nie odpowiedział.
Wsunęłam telefon do kieszeni i podniosłam teczkę.
— Pojadę.
— Sama? — spytała Elżbieta.
— Nie. Z wami.
Artiom ruszył do mnie.
— Nie zabierzesz moich rodziców w środku nocy.
— Przed chwilą twierdziłeś, że są twoją odpowiedzialnością. Pojadą z nami.
Jan spróbował wstać.
— Marino, nie chcę, żebyś przez nas ryzykowała.
— Przez trzy lata ryzykowałam za was, nie wiedząc nawet, o co walczę. Teraz chcę zobaczyć dokument własnymi oczami.
O dwudziestej trzeciej dziesięć zatrzymaliśmy się przy bocznym wejściu do archiwum banku. Budynek był niemal pusty. Nad metalową bramą mrugała lampa, a deszcz bębnił o parapet tak głośno, że musieliśmy mówić podniesionym głosem.
Krystyna czekała pod zadaszeniem.
Nie miała już szlafroka. Ubrana była w granatowy płaszcz, lecz na nadgarstku wciąż nosiła cienką bransoletkę z pękniętym zapięciem.
— Przyjechałaś — powiedziała.
— Pokaż papier.
— Najpierw chcę gwarancji.
Artiom wysiadł z samochodu.
— Nie masz prawa wciągać w to moich rodziców.
Krystyna odwróciła się do niego.
— To ty powiedziałeś, że mieszkanie jest już prawie twoje. To ty obiecałeś, że Marina sama odejdzie. To ty kazałeś mi urządzić tę scenę.
Elżbieta zamknęła oczy.
— Wiedziałam — wyszeptała.
Artiom zrobił krok w jej stronę.
— Krystyna, zamknij się.
— Nie będziesz mi rozkazywał. Gdy twój brat zaczął żądać ode mnie pieniędzy, zrozumiałam, że zostawisz mnie dokładnie tak samo jak ją.
Wyjęła z torebki płaską teczkę i podała ją mnie.
W środku znajdował się oryginał pełnomocnictwa, podpisany przez Jana i Elżbietę, oraz prawdziwa umowa sprzedaży mieszkania. Nie było na niej mojego podpisu. Była za to klauzula, że dokument traci ważność, jeśli którakolwiek ze stron zostanie wprowadzona w błąd.
Pod spodem widniał podpis Artioma jako świadka.
— On sam potwierdził, że wyjaśnił rodzicom wszystkie warunki — powiedziałam.
— Skłamał — dodała Krystyna. — A ja mam jeszcze wiadomość od jego brata, który pisał, że „Marina musi zniknąć z papierów przed końcem miesiąca”.
Artiom rzucił się ku teczce, lecz Jan zastąpił mu drogę.
— Ani kroku.
Artiom zatrzymał się tak gwałtownie, że poślizgnął się na mokrej posadzce.
— Tato, chciałem was uratować.
— Nie — odpowiedział Jan. — Chciałeś uratować siebie.
— Mój brat miał długi. Jeśli nie dostałby pieniędzy, zagroził, że skrzywdzi rodzinę.
— Dlaczego nie powiedziałeś? — spytała Elżbieta.
— Bo byście mnie znienawidzili.
— A teraz co czujemy? — zapytała.
Artiom zacisnął usta.
Spojrzałam na Krystynę.
— Dlaczego naprawdę mnie tu wezwałaś?
Przez chwilę patrzyła na deszcz spływający z dachu.
— Bo podpisałam pierwszą wersję ugody. Myślałam, że to zwykły rozwód. Potem przeczytałam, że miałam pomóc przejąć twoje mieszkanie. Nie chciałam być jego wspólniczką. Chciałam tylko, żeby wybrał mnie.
— Wybrał pieniądze — powiedziałam.
— Tak.
To było jedyne szczere zdanie, jakie tego wieczoru padło z jej ust.
Nazajutrz rano zawiozłam Jana na dializy, a Elżbieta złożyła w banku oświadczenie o cofnięciu pełnomocnictwa. Dzięki oryginałowi sprzedaż mieszkania została wstrzymana. Pieniądze z rachunku firmy zabezpieczono, zanim brat Artioma zdążył je wypłacić.
Nie było teatralnego zatrzymania ani sceny przed kamerami. Była za to długa rozmowa przy stole, podczas której każdy dokument położono osobno, a każdą datę sprawdzono dwa razy.
Artiom próbował jeszcze prosić.
— Marina, nie wyrzucaj mnie z życia. Zrobiłem to ze strachu.
— Strach tłumaczy, dlaczego poprosiłeś o pomoc. Nie tłumaczy, dlaczego sfałszowałeś mój podpis.
— Mogę wszystko naprawić.
— Nie samymi słowami.
Podpisał zgodę na rozwód bez żądania mojego mieszkania. Zrezygnował też z zarządzania pieniędzmi rodziców. Jan i Elżbieta wyznaczyli niezależną opiekunkę, a ja nadal pomagałam im w sprawach medycznych, lecz już nie jako żona Artioma i nie za cenę własnego życia.
Krystyna oddała kopie wiadomości i zeznawała o planie. Nie wybaczyłam jej. Ale nie musiałam udawać, że wszystkie winy ważą tyle samo.
Kilka dni później spotkałam Artioma w kancelarii. Przyniósł pudełko z rzeczami, które zostały w mieszkaniu. Na wierzchu leżał mój katalog naczyń, zagięty przy porcelanowej misie dla Elżbiety.
— Twoja matka ją wybrała — powiedział.
— Wiem.
— Mogę ją kupić.
— Nie. Kup ją za swoje pieniądze i zawieź jej sam.
Spojrzał na mnie długo.
— A ty?
— Ja przestanę być osobą, która podpisuje za wszystkich.
Nie odpowiedział. Pudełko zostało na stole.
Miesiąc później Elżbieta zadzwoniła do mnie przed wizytą w klinice. Jej głos brzmiał słabo, ale spokojnie.
— Marino, Jan chce ci coś pokazać.
Przyjechałam po południu. Na półce w ich mieszkaniu stała nowa porcelanowa misa. Nie była droga ani wyjątkowa. Miała małą, ręcznie malowaną gałązkę jarzębiny przy brzegu.
Jan wskazał na nią.
— Artiom kupił ją z pierwszej wypłaty po tym, jak zaczął pracować w magazynie. Nie pozwoliłem mu dać ci jej osobiście.
— Słusznie.
Elżbieta dotknęła brzegu misy.
— Ale pozwoliłam mu przynieść ją tutaj.
Popatrzyłam na nich. To nie było pojednanie. Jeszcze nie. Była to tylko mała rzecz zrobiona bez podpisu, bez obietnicy i bez żądania nagrody.
Wtedy z korytarza dobiegł dźwięk laski Jana.
— Marino — zawołał. — Przynieś łyżkę. Chcę po raz pierwszy użyć tej misy.
Weszłam do kuchni, a on ostrożnie wsypał do niej zupę, którą ugotowała Elżbieta. Na dnie, pod parą, zamigotała namalowana gałązka.
Jan spojrzał na mnie i powiedział:
— Tym razem to my nakładamy ci obiad.
Przegapiłeś początek?




